YOSHIHARU HAMONO (義春刃物) – SINCE 1917

NGHỆ THUẬT DAO ĐIÊU KHẮC GỖ NHẬT BẢN

Thành lập từ năm 1917 (Đại Chính thứ 6) tại thành phố Seki – kinh đô dao kiếm của Nhật Bản, Yoshiharu Hamono đã dành trọn hơn một thế kỷ để hoàn thiện nghệ thuật chế tác dao điêu khắc gỗ (Chokokuto – 彫刻刀). Nắm giữ hơn 70% thị phần tại các trường học và học viện nghệ thuật toàn quốc, Yoshiharu là bảo chứng cho sự hoàn hảo của kỹ thuật rèn truyền thống kết hợp cùng thiết kế công thái học hiện đại.

Từ những nghệ nhân in tranh mộc bản (Moku Hanga) lừng danh đến những người thợ mộc thủ công (DIY), Yoshiharu mang đến những nhát cắt sắc lẹm, uyển chuyển và thổi hồn vào từng thớ gỗ.

BẢN CHẤT VẬT LIỆU LUYỆN KIM VÀ THIẾT KẾ CÁN GỖ

Linh hồn của dao điêu khắc nằm ở cấu trúc phân tử thép và sự cân bằng tĩnh của cán dao. Yoshiharu ứng dụng hai trường phái luyện kim khác biệt để đáp ứng chuẩn xác lực tì đè của từng nhóm đối tượng sử dụng.

THÉP GHÉP 2 LỚP (二層鋼 – BILAYER STEEL)

Tuyệt tác của rèn thủ công nhiệt độ cao. Lưỡi dao được cấu tạo bởi 2 lớp: Lõi thép High-Carbon (Hagane) cực cứng làm phần lưỡi cắt, được ép chặt với vỏ sắt mềm (Jigane) bên ngoài để hấp thụ lực chống gãy. Đặc tính: Lớp sắt mềm bảo vệ mài mòn nhanh hơn khi mài bằng đá nước, giúp lớp thép cứng lộ ra, mang lại khả năng mài lại (sharpening) cực kỳ nhanh bén. Dùng cho dòng cao cấp Maruichi.

THÉP NGUYÊN KHỐI (全鋼 – SOLID STEEL)

Được đập rèn từ một khối thép công cụ đặc biệt (SK Steel) nguyên khối. Quá trình xử lý nhiệt luyện toàn phần giúp lưỡi dao có độ cứng đồng đều từ gốc đến ngọn. Đặc tính: Độ bền cơ học rất cao, chịu được lực tì đè sai góc độ của người mới tập khắc mà không sợ mẻ. Ứng dụng trên các dòng phổ thông như GX, SX, UX.

CÁN GỖ MỘC LAN (朴 – HO-NO-KI)

Gỗ Mộc Lan tự nhiên là lựa chọn truyền thống của nghệ nhân Nhật Bản. Đặc tính thớ gỗ xốp nhẹ giúp dao có độ cân bằng tuyệt hảo. Khả năng thấm hút mồ hôi tay cực tốt giúp người thợ thao tác hàng giờ liên tục không bị trượt hay mỏi cổ tay.

CÁN CAO SU ELASTOMER HIỆN ĐẠI

Sử dụng lõi nhựa ABS bọc cao su nhiệt dẻo Elastomer bên ngoài. Thiết kế cán hình Oval vát đáy chống lăn rơi khỏi mặt bàn. Cấu trúc đàn hồi ôm sát lòng bàn tay và trang bị vòng bảo vệ (safety guard) giúp chống trượt tay về phía lưỡi cắt.

GIẢI PHẪU 8 BIẾN THỂ MŨI DAO ĐIÊU KHẮC (CHOKOKUTO)

Hệ sinh thái Yoshiharu không chỉ dừng lại ở các mũi dao cơ bản. Với các bộ chuyên nghiệp (7 – 10 mũi), hãng trang bị thêm các biến thể lưỡi cắt đặc biệt để xử lý những kỹ thuật điêu khắc mộc bản (Moku Hanga) tinh vi nhất.

MŨI VÁT PHẢI (印刀 右)

(Kiri-dashi) Mũi vát chuẩn cho người thuận tay phải. Đóng vai trò như bút chì để vạch dấu, cắt đứt sớ gỗ và tách viền (Outline) sắc lẹm.

MŨI VÁT TRÁI (印刀 左)

Thiết kế đảo ngược mặt vát. Dành cho người thuận tay trái, hoặc dùng cho người tay phải khi cần luồn lách gọt các góc độ bị ngược sáng, ngược thớ gỗ.

MŨI BẰNG (平刀)

(Hira-to) Lưỡi cắt phẳng ngang tuyệt đối. Công cụ dọn dẹp hạ nền (Background) sâu xuống, tạo mặt phẳng láng mịn như bào.

MŨI KAMAKURA (鎌倉刀)

(Convex Chisel) Lưỡi phẳng nhưng bo bầu vòng cung ở 2 góc. Cực kỳ lợi hại khi cạo nền phẳng mà không sợ bị mẻ/xước dăm gỗ ở hai bên mép dao.

MŨI VÒM (丸刀)

(Maru-to) Đáy cong chữ U. Chia làm 3 biến thể: Đại (O-maru), Trung (Chu-maru), Tiểu (Ko-maru). Chuyên bóc tách phôi, moi rãnh sâu, bo tròn các cạnh.

MŨI VÒM NÔNG (浅丸刀)

(Asa-maru) Lưỡi vòm nhưng độ cong rất ít, gần như thoải phẳng. Cứu tinh khi làm mịn các bề mặt cong nhẹ mà không muốn để lại vết rãnh hằn sâu như mũi vòm thường.

MŨI CHỮ V (三角刀)

(Sankaku-to) Góc cắt sắc nhọn chữ V. Vũ khí để đi nét thẳng rẽ phôi gỗ sang 2 bên, khắc gân lá, tạo hiệu ứng đổ bóng nét đứt trên tranh mộc bản.

MŨI GIÁO (剣先刀)

(Kensaki-to) Lưỡi cắt vát nhọn cân xứng 2 bên giống hệt một mũi giáo. Chuyên gia dùng để vạch dấu tâm, rạch nét mỏng sắc sảo tại các không gian cực hẹp.

PHÂN TÍCH CHUYÊN SÂU CÁC DÒNG SẢN PHẨM YOSHIHARU

Để khách hàng dễ dàng đưa ra quyết định, Yoshiharu quy hoạch hệ sinh thái sản phẩm dựa trên đối tượng sử dụng và vật liệu cấu thành. Dưới đây là phân tích chi tiết từng Series.

MARUICHI (マルイチ) & YOSHIHARU (義春): ĐỈNH CAO THỦ CÔNG

Dòng dao mang tính biểu tượng nhất của hãng. Được chế tác hướng tới các nghệ nhân thực thụ, họa sĩ in tranh chuyên nghiệp và những người thợ mộc yêu nét đẹp cổ điển mộc mạc.

  • Lưỡi dao Thép Ghép 2 Lớp: 100% sử dụng kỹ thuật ghép lõi thép cứng (Hagane) và bọc sắt mềm (Jigane). Rèn tay sắc bén, kháng mài mòn cao và rất dễ bảo dưỡng bằng đá mài bùn.
  • Cán dao Gỗ Mộc Lan tự nhiên: Gỗ Ho-no-ki siêu nhẹ, mang lại độ cân bằng tĩnh hoàn hảo. Khả năng thấm hút mồ hôi tay tuyệt vời giúp cổ tay không bị mỏi khi thao tác hàng giờ.
  • Quy cách đóng bộ: Thường được thiết lập theo Set 5 mũi, Set 6 mũi hoặc 7 mũi. Đựng trong hộp giấy truyền thống hoặc hộp mộc tinh tế.

BỘ BA QUỐC DÂN: DÒNG GX – SX – UX CHỐNG TRƯỢT

Sản phẩm giữ vị trí số 1 tại các trường nghệ thuật và học viện thủ công Nhật Bản. Thiết kế gạt bỏ hoàn toàn yếu tố cổ điển để tập trung vào tính an toàn, sự bền bỉ và dễ dàng thao tác cho người mới.

  • Lưỡi dao Thép Nguyên Khối (Solid Steel): Chịu lực uốn cong vặn xoắn tốt, chống gãy vỡ mũi vát khi người dùng tì đè sai kỹ thuật.
  • Cán Elastomer bám dính: Phủ cao su mềm chống trượt tuyệt đối. Thiết kế cán hình khối đa giác chống lăn khi đặt trên bàn. Cấu trúc cán ôm sát lòng bàn tay.
  • Cơ chế khóa an toàn: Tích hợp nắp đậy bảo vệ lưỡi (Safety Cap) khóa chặn chống đứt tay. Bộ sản phẩm thường được đựng trong hộp nhựa ABS có thể dựng đứng (Stand Case).

HỆ SINH THÁI IN TRANH & VẬT TƯ BỔ SUNG

Để phục vụ tối đa nhu cầu thay thế hoặc mở rộng xưởng khắc, Yoshiharu cung cấp hệ thống vật tư phụ kiện đồng bộ với tiêu chuẩn cao nhất.

  • Lưỡi khắc bán rời: Khách hàng có thể dễ dàng mua lẻ từng hình dáng mũi dao (Chữ V, Vòm lớn, Vát trái…) khi vô tình làm gãy hoặc mất mát mà không cần mua lại cả bộ.
  • Baren (Bàn chà mực): Dụng cụ cốt lõi của nghệ thuật Moku Hanga. Dùng để đệm cọ xát sau lưng giấy, ép mực từ mộc bản lên mặt giấy dó (Washi). Baren Yoshiharu bọc vỏ tre truyền thống.
  • Đá mài (Whetstone): Đá nước hai mặt chuyên dụng, với các gờ lồi đặc biệt thiết kế riêng để mài rãnh lõm của mũi Vòm và rãnh trong của mũi Chữ V.

DAO TRỔ KIRIDASHI YOSHIHARU

Kiridashi (切出小刀) là dao trổ đa năng vát một mặt kinh điển của Nhật Bản. Không chỉ nổi tiếng với dòng vỏ đồng, Yoshiharu còn cung cấp hệ sinh thái Kiridashi cực kỳ đa dạng, phân loại khắt khe theo tay thuận và cấu trúc luyện kim để phục vụ chính xác từng nhóm thợ mộc, thợ da và nghệ nhân DIY.

LƯỠI VÁT 1 MẶT (KATABA) – BẮT BUỘC CHỌN TAY THUẬN

Khác với dao rọc giấy thông thường vát 2 mặt chữ V (Ryoba), dao Kiridashi chuẩn Nhật được mài vát 1 mặt (Single Bevel / 片刃) và mặt còn lại phẳng tuyệt đối (Urasuki). Điều này bắt buộc thợ phải chọn đúng dao theo tay thuận.

  • Dao Tay Phải (Right-Handed): Mặt vát nằm bên phải. Khi người thuận tay phải cầm dao gọt đẩy ra xa, mặt phẳng của dao sẽ áp sát vào phôi gỗ/da, tạo ra vết cắt phẳng láng mịn và không bị lẹm sâu vào trong.
  • Dao Tay Trái (Left-Handed): Mặt vát nằm bên trái, thiết kế đảo ngược hoàn toàn để người thuận tay trái có thể mượn lực tì đè chuẩn xác nhất. Yoshiharu sản xuất đầy đủ phiên bản tay trái cho hầu hết các mã Kiridashi.

CÔNG NGHỆ LUYỆN KIM: ZENKO VS BILAYER

Giống như đục mộc, dòng Kiridashi của Yoshiharu được chia làm 2 phân khúc vật liệu cốt lõi để thợ mộc cân nhắc dựa trên ngân sách và kỹ năng mài bảo dưỡng:

  • Dao 1 Lớp Thép (Thép Toàn Khối – Zenko): Rèn từ một khối thép công cụ (SK Steel) đồng nhất. Ưu điểm là độ cứng cơ học cao, chịu lực vặn xoắn tốt, giá thành rẻ, cực kỳ phù hợp cho thợ mộc DIY, vót tre nứa bạo lực.
  • Dao 2 Lớp Thép (Thép Ghép – Bilayer/Tsuke-ko): Lõi thép Carbon siêu cứng (Hagane) được ghép với phần thân sắt mềm (Jigane). Mang lại độ sắc bén rợn người, giữ mép tốt, và đặc biệt cực kỳ dễ mài (Sharpening) trên đá nước vì lớp sắt mềm bị mài mòn nhanh chóng. Lựa chọn số 1 của thợ thủ công chuyên nghiệp.

SERIES PENANTO (ペナント) – KIỆT TÁC DI ĐỘNG

Một trong những sản phẩm có tính nhận diện cao nhất của Yoshiharu. Lưỡi thép được che chắn gọn gàng bên trong lớp vỏ đồng thau (Brass) ánh vàng dập nổi hoa văn tinh xảo.

  • Ưu điểm cơ học: Vỏ đồng thau không chỉ mang tính thẩm mỹ cổ điển mà còn chống gỉ sét tuyệt đối, bảo vệ an toàn cho lưỡi dao khi bỏ vào túi áo, tạp dề hoặc hộp đồ nghề di động.
  • Quy cách: Cung cấp đa dạng bản rộng lưỡi từ nhỏ (chuyên lạng mép da, gọt chi tiết hẹp) đến bản lớn (gọt phá phôi gỗ). Vẫn tuân thủ nghiêm ngặt quy tắc chia tay trái/tay phải.

CẨM NANG BẢO QUẢN & KỸ THUẬT MÀI DAO KHẮC GỖ

Để lưỡi thép High-Carbon của Yoshiharu giữ được độ sắc bén vượt thời gian, người thợ cần nắm vững các nguyên tắc bảo dưỡng kỹ thuật dưới đây.

1. Xử lý chống gỉ sét cho Thép Ghép 2 Lớp (Bilayer Steel)

Các dòng dao chuyên nghiệp cán gỗ mộc lan sở hữu hàm lượng Carbon cực cao. Nhờ vậy lưỡi dao rất sắc nhưng lại nhạy cảm với độ ẩm. Quy trình bảo quản: Sau khi hoàn thiện tác phẩm, tuyệt đối không rửa bằng nước. Hãy dùng khăn vải sợi mềm lau sạch bụi gỗ và mồ hôi tay. Nhỏ 1-2 giọt dầu bảo quản dao Nhật Bản (Tsubaki Oil – Dầu hoa trà) lên mặt lưỡi, thoa thành một lớp màng mỏng trước khi đóng nắp cất vào hộp.

Không nên đợi lưỡi dao mẻ gãy mới tiến hành mài. Hãy mài bảo dưỡng ngay khi bạn cảm nhận được các dấu hiệu sau: Cần dùng nhiều lực tì đè hơn vào cán dao để đi nét; Vết cắt trên sớ gỗ bị xước xơ, không láng mịn; Lưỡi dao bị trượt (không bám phôi) khi gọt các dòng gỗ có thớ cứng. Cố gắng sử dụng dao cùn dễ dẫn đến trượt tay, gây nguy hiểm cho người thao tác.

Nhiệt lượng sinh ra từ máy mài điện tốc độ cao sẽ phá hủy cấu trúc nhiệt luyện (Temper) của thép Yoshiharu, làm lưỡi dao cháy xanh và giòn gãy. Luôn sử dụng đá mài nước (Waterstone).
• Với mũi Vát & mũi Bằng: Đặt áp sát mặt vát nguyên bản (Bevel) lên mặt đá phẳng, giữ cố định góc độ và mài tiến lùi đều tay.
• Với mũi Vòm & mũi Chữ V: Phải sử dụng đá mài có gờ lồi chuyên dụng (để mài rãnh lõm mặt trong) kết hợp xoay lắc cổ tay nhịp nhàng trên mặt đá phẳng (để mài mặt ngoài), đảm bảo giữ nguyên biên dạng cong cong ban đầu.

BẢNG TRA CỨU CHI TIẾT MÃ HÀNG YOSHIHARU HAMONO

Bảng tổng hợp toàn bộ hệ sinh thái Yoshiharu, giúp quý khách dễ dàng lựa chọn đúng vật liệu thép, quy cách tay thuận và số lượng mũi dao theo nhu cầu.

Phân Khúc Dòng Sản Phẩm (Series) Quy Cách / Biến Thể Cỡ (Size) Cấu Trúc Thép & Tay Cầm Đóng Gói / Phụ Kiện
1. BỘ DAO ĐIÊU KHẮC CHUYÊN NGHIỆP (MARUICHI)
彫刻刀
Chokokuto
(Chuyên nghiệp)
Bộ Dao Maruichi (マルイチ) Bộ 5 mũi, 6 mũi, 7 mũi, 9 mũi, 10 mũi Thép ghép 2 lớp (Bilayer) / Cán gỗ Mộc Lan Hộp giấy truyền thống / Hộp gỗ cao cấp
Dao lẻ Maruichi (Single) 8 loại: Vát Phải, Vát Trái, Bằng, Vòm, V, Asamaru, Kamakura, Kensaki Thép ghép 2 lớp (Bilayer) / Cán gỗ Mộc Lan Bán rời từng mũi
2. BỘ DAO ĐIÊU KHẮC AN TOÀN & TRƯỜNG HỌC (GX, SX, UX)
彫刻刀
Chokokuto
(An toàn)
Series GX, SX, UX Bộ 4 mũi, 5 mũi, 6 mũi, 7 mũi Thép nguyên khối (Solid) / Cán bọc cao su Elastomer Hộp nhựa ABS tự đứng + Khóa nắp an toàn
3. DAO TRỔ ĐA NĂNG KIRIDASHI (切出小刀)
切出小刀
Kiridashi
(Dao trổ)
Penanto (Vỏ đồng thau) Bản lưỡi: 9mm, 12mm, 15mm, 18mm, 21mm, 24mm
(Chọn Vát tay Trái / Phải)
Thép ghép 2 lớp (Bilayer) / Vỏ đồng khắc nổi Lồng trong vỏ đồng chống gỉ
Kiridashi Thân Trần Bản lưỡi: 12mm, 15mm, 18mm, 21mm, 24mm
(Chọn Vát tay Trái / Phải)
Tùy chọn: Thép nguyên khối (Zenko) hoặc Thép 2 lớp Dập rãnh vân chống trượt trên thân
Kiridashi Cán Gỗ Bản lưỡi: 15mm, 18mm, 21mm, 24mm
(Chọn Vát tay Trái / Phải)
Thép ghép 2 lớp / Chuôi đóng cán gỗ Kèm vỏ gỗ bảo vệ mũi dao
4. HỆ SINH THÁI DỤNG CỤ MOKU HANGA (PHỤ KIỆN)
Phụ Kiện
Mộc Bản
Baren (Bàn chà mực) Size trung bình / Size lớn Đệm ép lót vỏ tre truyền thống Dùng để ép mặt giấy dó (Washi) lên mộc bản
Đá Mài (Whetstone) Đá 2 mặt: Mặt thô (Coarse) / Mặt mịn (Fine) Thiết kế gờ lồi đặc biệt Chuyên dùng mài rãnh lõm của mũi Vòm & mũi V

DANH MỤC SẢN PHẨM YOSHIHARU HAMONO

Lựa chọn dòng sản phẩm phù hợp nhất với nhu cầu điêu khắc, kỹ năng và ngân sách của bạn.

“]

1. Dòng Maruichi (Chuyên nghiệp)

Thép ghép 2 lớp (Bilayer), cán gỗ Mộc Lan. Lựa chọn số 1 cho nghệ nhân Moku Hanga thực thụ.

“]

2. Dòng GX / SX / UX (An toàn)

Thép nguyên khối, cán bọc Elastomer chống trượt & nắp khóa. Hoàn hảo cho trường học, DIY.

“]

3. Dao Trổ Kiridashi

Dao vát 1 mặt (trái/phải), nổi tiếng với vỏ đồng Penanto. Chuyên vạch dấu mộc, lạng mép da.

“]

4. Đá Mài & Phụ Kiện In

Hệ sinh thái duy trì độ bén: Đá mài nước 2 mặt, gôm tẩy gỉ, dầu Tsubaki và Bàn chà mực Baren.